Budowanie na cudzym gruncie
W Austrii obowiązuje zasada „superficies solo cedit” (to, co jest trwale związane z gruntem, należy do właściciela gruntu). Wszystkie rzeczy (na przykład: dom), które są trwale związane z gruntem, należą do właściciela gruntu. Należy jednak zachować ostrożność w przypadku budowli, które są lub zostały wzniesione na cudzych gruntach. Bez odrębnej umowy właściciel cudzego gruntu staje się również właścicielem wzniesionej budowli. Decydująca jest w tym przypadku dobra wiara budującego. Budujący działa w dobrej wierze, jeśli myli się co do tego, że wolno mu budować na cudzym gruncie. Lekkie niedbalstwo wyklucza dobrą wiarę. Jeśli właściciel gruntu nie wie o budowie, zasadniczo nabywa tę budowlę. Budujący działający w dobrej wierze ma roszczenie o zwrot kosztów użytecznych i niezbędnych. W pewnych okolicznościach jest on również zobowiązany do rozebrania, czyli usunięcia budowli. Istnieje jednak wyjątek. Jeśli właściciel gruntu wiedział o budowie i nie zakazał jej natychmiast budującemu działającemu w dobrej wierze, budujący może nabyć własność na cudzym gruncie. Właściciel gruntu może wówczas żądać jedynie wartości rynkowej gruntu. Jeśli natomiast budujący działa w złej wierze, wzniesiona budowla przypada właścicielowi gruntu. Budujący ma roszczenie o zwrot kosztów, ale tylko tych, które przynoszą przeważającą korzyść właścicielowi gruntu. Budujący jest ewentualnie również zobowiązany do usunięcia budowli.
Aby można było nabyć zabezpieczoną własność budowli wzniesionej na cudzym gruncie, prawo austriackie przewiduje 2 konstrukcje: superædyfikat i cywilnoprawne prawo zabudowy.
Superædyfikat
Superædyfikat to budowla wzniesiona na cudzym gruncie, która nie ma pozostać tam na stałe. Superædyfikaty są uważane za rzeczy ruchome, nawet jeśli z natury kwalifikują się jako nieruchomości.
Podobnie jak w przypadku prawa zabudowy, właściciel gruntu różni się od właściciela rzeczy. Zazwyczaj między właścicielem gruntu a inwestorem istnieje umowa użytkowania działki z dodatkowym prawem do wzniesienia na niej budowli. Prawo to jest jednak ograniczone tym, że budynek może pozostać na działce tylko tymczasowo, a nie na stałe. Pierwszy właściciel superædyfikatu nabywa własność już w momencie budowy, złożenie dokumentu nie jest wymagane. W przypadku sprzedaży superædyfikatu sprzedawany jest tylko on, a nie działka. Dlatego zaleca się dodatkowo zawarcie odrębnej umowy użytkowania działki. Własność nie jest nabywana poprzez wpis do księgi wieczystej, ale jedynie poprzez złożenie dokumentu.
Po wygaśnięciu umowy użytkowania działki, decydujące znaczenie ma okoliczność uzgodniona w umowie użytkowania superædyfikatu.
Prawo zabudowy
Prawo zabudowy to rzeczowe, zbywalne i dziedziczne prawo do posiadania budowli na lub pod powierzchnią cudzego gruntu. Jest to prawo ograniczone czasowo i może być ustanowione na okres nie krótszy niż 10 lat i nie dłuższy niż 100 lat. W przypadku prawa zabudowy wzniesiona budowla ma pozostać na stałe, podczas gdy w przypadku superædyfikatu jest ona usuwana.
Właściciel gruntu przyznaje osobie prawo do budowania na swojej działce. Prawo zabudowy jest wpisywane do działu C (księga obciążeń) i działu B (wpis prawa zabudowy). Właściciel gruntu pozostaje właścicielem nieruchomości, uprawniony do zabudowy ma prawo wznieść budowlę na cudzym gruncie, staje się właścicielem tej budowli i ma prawo użytkowania gruntu. Zazwyczaj prawo zabudowy jest przyznawane odpłatnie, uprawniony do zabudowy musi wtedy płacić właścicielowi gruntu tak zwany czynsz budowlany.
Po upływie terminu prawo zabudowy wygasa, a wzniesiona budowla przechodzi na własność właściciela gruntu. Musi on jednak, o ile nie uzgodniono inaczej w umowie, wypłacić odszkodowanie w wysokości jednej czwartej wartości budowli. Prawo zabudowy może być również rozwiązane za obopólną zgodą.
Rozwiązanie jest również możliwe, jeśli uprawniony do zabudowy zalega z czynszem budowlanym przez co najmniej 2 kolejne lata lub obie strony zgodnie pragną zakończenia prawa zabudowy.
