Odwołanie warunkowego zawieszenia wykonania kary i warunkowego zwolnienia

Odwołanie warunkowego zawieszenia wykonania kary i warunkowego zwolnienia z kary pozbawienia wolności

Odwołanie warunkowego zawieszenia wykonania kary lub warunkowego zwolnienia zgodnie z § 53 StGB oznacza, że pierwotnie zawieszona lub tylko częściowo wykonana reszta kary zostaje następnie ponownie wykonana. Sąd zarządza odwołanie, gdy w okresie próby okaże się, że skazany nie spełnił pokładanych w nim oczekiwań, na przykład dlatego, że ponownie popełnił przestępstwo lub znacząco naruszył polecenia. Odwołanie jest środkiem sądowej ochrony społeczeństwa, a jednocześnie reakcją na złamanie zaufania wobec udzielonego złagodzenia kary.

Odwołanie prowadzi do tego, że warunkowo zawieszona kara lub warunkowe zwolnienie zostaje następnie wykonane, gdy osoba zainteresowana naruszy warunki lub ponownie popełni przestępstwo.

Warunki odwołania

§ 53 StGB wymienia dwa główne powody, które mogą uzasadniać odwołanie:

1. Nowe przestępstwo w okresie próby
   Jeśli osoba zainteresowana zostanie skazana za nowy czyn karalny popełniony w okresie próby, sąd może odwołać warunkowe zawieszenie wykonania kary lub zwolnienie, jeśli jest to konieczne, aby powstrzymać ją od dalszych przestępstw.
   Ustawa nie wymaga więc automatycznego powrotu do wykonania kary, lecz sąd musi zbadać, czy odwołanie jest rzeczywiście niezbędne.
2. Naruszenie poleceń lub cofnięcie pomocy kuratorskiej
   Również wielokrotne lub umyślne lekceważenie poleceń sądowych lub uporczywe odmawianie współpracy z pomocą kuratorską może uzasadniać odwołanie. Decydujące jest ponownie, czy odwołanie wydaje się uzasadnione w konkretnym przypadku.

Kryteria oceny sądu

Sąd ma orzec odwołanie tylko wtedy, gdy łagodniejsze środki nie wystarczą, aby powstrzymać skazanego od dalszych przestępstw.
Jako łagodniejsze środki wchodzą w szczególności w grę:

• Przedłużenie okresu próby (do pięciu lat, przy karach dożywotnich do piętnastu lat),
• Wydanie nowych lub surowszych poleceń,
• Zarządzenie lub kontynuacja pomocy kuratorskiej.

Ta logika stopniowania służy proporcjonalności: odwołanie jest ultima ratio, nie automatyzmem.

Sebastian Riedlmair
Harlander & Partner Rechtsanwälte „Der Widerruf ist kein Strafschärfungsinstrument, sondern ein Mittel zur Sicherung der gerichtlichen Prognose. Er greift nur dann, wenn das ursprünglich gewährte Vertrauen durch neues Fehlverhalten objektiv erschüttert wurde.“

Szczególne przypadki przy karach ciężkich lub dożywotnich

Przy karze dożywotniego pozbawienia wolności pozostała reszta kary po odwołaniu uważana jest za resztę kary dziesięcioletniej kary pozbawienia wolności, aby w ogóle umożliwić późniejsze ponowne warunkowe zwolnienie.
Przy przestępstwach przeciwko integralności seksualnej lub w przypadkach z nadzorem sądowym okres próby może być wyjątkowo wielokrotnie przedłużany, jeśli konieczne jest dalsze sprawdzenie.

Procedura i przebieg

Przed odwołaniem sąd musi:

1. uzyskać sprawozdania pomocy kuratorskiej i ewentualne meldunki policyjne,
2. wysłuchać skazanego i dać mu możliwość zajęcia stanowiska,
3. zbadać, czy wystarczy przedłużenie okresu próby,
4. opatrzyć odwołanie jasnym uzasadnieniem, dlaczego jest ono „uzasadnione”.

Dopiero wtedy można wykonać karę lub resztę kary.
Postępowanie odbywa się z reguły na piśmie, ale może obejmować rozprawę ustną w przypadkach złożonych.

Termin odwołania zgodnie z § 56 StGB

Sąd może podejmować decyzje o odwołaniu w okresie próby. W przypadku przestępstwa popełnionego w okresie próby decyzja jest możliwa również w ciągu sześciu miesięcy po upływie okresu próby lub po zakończeniu postępowania karnego toczącego się w chwili jego upływu.

Przykład praktyczny

Sprawca warunkowo zwolniony za ciężkie uszkodzenie ciała popełnia w okresie próby ponownie groźbę niebezpieczną. Sąd stwierdza, że mężczyzna wprawdzie pracuje zawodowo, jednak odwrócił się od swojego kuratora i nie wykazał wglądu. Ponieważ ryzyko recydywy uważane jest za znaczne, warunkowe zwolnienie zostaje odwołane i reszta kary wykonana.

Ocena prawna i alternatywy

Odwołanie nie jest automatyzmem, lecz aktem uznaniowym sądu, który zawsze pozostaje związany z zasadą proporcjonalności.
Tylko gdy kontynuacja okresu próby nie oferuje już realistycznej perspektywy stabilizacji, sąd może zarządzić odwołanie.
We wszystkich innych przypadkach należy preferować przedłużenie okresu próby lub wydanie nowych warunków.

Korzyści z pomocy prawnej

Postępowanie karne jest znacznym obciążeniem dla osób, których dotyczy. Już na początku grożą poważne konsekwencje – od środków przymusu, takich jak przeszukanie domu lub aresztowanie, przez wpisy do rejestru karnego, aż po kary pozbawienia wolności lub grzywny. Błędy popełnione w pierwszej fazie, takie jak nieprzemyślane zeznania lub brak zabezpieczenia dowodów, często nie mogą być później naprawione. Również ryzyko ekonomiczne, takie jak roszczenia odszkodowawcze lub koszty postępowania, może mieć ogromne znaczenie.

Specjalistyczna obrona karna zapewnia, że Twoje prawa są chronione od samego początku. Daje pewność w kontaktach z policją i prokuraturą, chroni przed samooskarżeniem i tworzy podstawę dla jasnej strategii obrony.

Nasza kancelaria:

• sprawdza, czy i w jakim zakresie zarzut jest prawnie uzasadniony,
• towarzyszy Ci przez postępowanie przygotowawcze i rozprawę główną,
• zapewnia prawnie bezpieczne wnioski, oświadczenia i kroki proceduralne,
• wspiera w odparciu lub regulacji roszczeń cywilnoprawnych,
• chroni Twoje prawa i interesy wobec sądu, prokuratury i poszkodowanych

Peter Harlander
Harlander & Partner Rechtsanwälte „Machen Sie keine inhaltlichen Aussagen ohne vorherige Rücksprache mit Ihrer Verteidigung. Sie haben jederzeit das Recht zu schweigen und eine Anwältin oder einen Anwalt beizuziehen. Dieses Recht gilt bereits bei der ersten polizeilichen Kontaktaufnahme. Erst nach Akteneinsicht lässt sich klären, ob und welche Einlassung sinnvoll ist.“

Często zadawane pytania – FAQ